Buồn nôn: Nguyên nhân, cách phòng ngừa và khi nào cần đi khám

Buồn nôn là cảm giác khó chịu ở dạ dày, kèm theo cảm giác muốn nôn. Đây có thể là dấu hiệu báo trước việc nôn mửa các chất trong dạ dày. Bài viết dưới đây sẽ nêu ra cho bạn biết các nguyên nhân gây ra buồn nôn, như thế nào thì cần đi khám bác sĩ.

1. Nguyên nhân gây buồn nôn

Các nguyên hân gây buồn nôn

Có nhiều nguyên nhân gây buồn nôn. Một số người nhạy cảm với chuyển động, một số loại thực phẩm, thuốc hoặc tác dụng phụ của một số bệnh. Dưới đây là một số nguyên nhân thường gặp:

1.1 Ợ nóng hoặc trào ngược dạ dày thực quản (GERD)

Ợ nóng hoặc trào ngược dạ dày thực quản (GERD) xảy ra khi dịch vị trào ngược lên thực quản, gây cảm giác nóng rát và buồn nôn.

1.2 Nhiễm trùng hoặc virus

Vi khuẩn hoặc virus gây bệnh ở dạ dày có thể dẫn đến buồn nôn. Ví dụ như ngộ độc thực phẩm do vi khuẩn và nhiễm virus đường ruột.

1.3 Tác dụng phụ của thuốc

Một số loại thuốc, đặc biệt là thuốc điều trị ung thư như hóa trị, có thể gây kích ứng dạ dày và buồn nôn. Đọc kỹ thông tin thuốc và trao đổi với bác sĩ nếu bạn gặp tác dụng phụ này.

1.4 Say tàu xe

Say tàu xe xảy ra khi cơ thể chuyển động trên phương tiện giao thông. Sự chuyển động này có thể khiến các thông điệp truyền đến não không đồng bộ với các giác quan, gây buồn nôn, chóng mặt hoặc nôn mửa.

1.5 Chế độ ăn uống:

Ăn quá nhiều hoặc ăn các loại thực phẩm khó tiêu như đồ ăn cay, nhiều dầu mỡ có thể gây khó chịu dạ dày và dẫn đến buồn nôn. Ngoài ra, dị ứng thực phẩm cũng có thể gây buồn nôn.

1.5 Đau:

Các cơn đau dữ dội như viêm tụy, sỏi mật hoặc sỏi thận cũng có thể là nguyên nhân gây buồn nôn.

1.6 Loét dạ dày tá tràng:

Các vết loét ở dạ dày hoặc niêm mạc ruột non có thể gây ra cảm giác nóng rát và buồn nôn đột ngột khi ăn.

Ngoài ra, buồn nôn còn là triệu chứng của nhiều bệnh lý khác, bao gồm:

• Chóng mặt kịch phát lành tính do thay đổi tư thế (BPPV)
• Viêm tai giữa
• Nhồi máu cơ tim
• Tắc ruột
• Suy gan hoặc ung thư gan
• Viêm màng não
• Đau nửa đầu

2. Khi nào cần đi khám bác sĩ vì buồn nôn?

Nếu buồn nôn kèm theo các triệu chứng sau, hãy gọi cấp cứu ngay lập tức:

• Đau thắt ngực dữ dội: Cảm giác đau như bị bóp nghẹt ở ngực, có thể lan lên cổ, vai, cánh tay hoặc lưng.
• Đau đầu dữ dội: Đau đầu đột ngột và dữ dội hơn bất kỳ cơn đau đầu nào bạn từng trải qua.
• Đau hàm: Đau ở hàm dưới, đặc biệt là khi ăn hoặc nói chuyện.
• Đổ mồ hôi lạnh: Mồ hôi vã ra nhiều, dù không hoạt động thể lực.
• Đau cánh tay trái: Cảm giác đau, tê hoặc ngứa ran ở cánh tay trái.

Ngoài ra, bạn cũng nên đến phòng cấp cứu nếu buồn nôn kèm theo:

• Cứng cổ: Khó khăn khi cử động cổ, nhất là khi cố gắng cúi đầu về phía trước.
• Khó thở: Thở gấp, khó thở hoặc cảm giác không đủ không khí.
• Lú lẫn: Không thể suy nghĩ rõ ràng, mất phương hướng hoặc không nhận ra những người quen thuộc.

Nếu nghi ngờ mình đã uống phải chất độc hoặc bị mất nước nghiêm trọng, hãy đến cơ sở y tế gần nhất.

Bạn nên đi khám bác sĩ nếu:

• Buồn nôn khiến bạn không thể ăn uống trong hơn 12 tiếng.
• Buồn nôn không thuyên giảm sau 24 tiếng dù đã áp dụng các biện pháp khắc phục tại nhà.
• Buồn nôn xảy ra thường xuyên hoặc kéo dài hơn một vài ngày.

Lưu ý: Luôn luôn tìm kiếm sự trợ giúp y tế nếu bạn lo lắng rằng mình có thể đang gặp phải tình huống khẩn cấp về sức khỏe.

Nếu đau bụng dữ dội bạn nên đi khám bác sĩ

3. Cách Điều Trị Buồn Nôn

Cách điều trị buồn nôn phụ thuộc vào nguyên nhân gây ra.

Chóng mặt, say tàu xe: Ngồi ghế trước xe, sử dụng thuốc chống say tàu xe (như dimenhydrinate – Dramamine), hoặc miếng dán scopolamine có thể giúp giảm buồn nôn.

Các nguyên nhân khác:

• Trào ngược dạ dày thực quản: Thuốc giảm tiết acid dạ dày có thể giúp ích.
• Đau đầu dữ dội: Thuốc giảm đau có thể được sử dụng.
• Mất nước: Uống từng ngụm nhỏ nước lọc hoặc nước điện giải.
• Sau khi buồn nôn giảm: Ăn các loại thức ăn dễ tiêu như chuối, cơm, táo xay và bánh mì nướng.

Lưu ý: Nếu buồn nôn kéo dài, nghiêm trọng hoặc kèm các triệu chứng bất thường khác, bạn nên đi khám bác sĩ để được chẩn đoán và điều trị đúng cách.

4. Cách Phòng ngừa buồn nôn

Để ngăn ngừa buồn nôn, bạn có thể:

• Tránh các tác nhân gây buồn nôn:
  • Ánh sáng nhấp nháy (có thể gây đau nửa đầu)
  • Nhiệt độ và độ ẩm cao
  • Đi tàu xe hoặc đi biển
  • Mùi mạnh như nước hoa, mùi nấu nướng
  • Sử dụng thuốc chống say tàu xe trước khi di chuyển (nếu cần)
• Thay đổi thói quen ăn uống:
  • Chia nhỏ bữa ăn, ăn thành nhiều bữa nhỏ trong ngày
  • Ăn chậm, nhai kỹ
  • Tránh các thực phẩm cay nóng, nhiều dầu mỡ
  • Ưu tiên các món ăn dễ tiêu như cháo, bánh mì, súp, trái cây

Một số thực phẩm ít gây buồn nôn:

• Ngũ cốc
• Bánh quy
• Bánh mì nướng
• Súp
• Nước trái cây

Tóm lại, mệt mỏi và buồn nôn là những triệu chứng thường gặp, có thể do nhiều nguyên nhân gây ra. Bằng cách áp dụng các biện pháp phòng ngừa và điều trị phù hợp, bạn hoàn toàn có thể kiểm soát được tình trạng này. 

Tuy nhiên, nếu các triệu chứng kéo dài hoặc nghiêm trọng, hãy đi khám bác sĩ để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.

CT Bệnh viện Quốc tế Vĩnh Phúc

Website: https://benhvienvinhphuc.com/

Địa chỉ: 122 Nguyễn Tất Thành, Phường Vĩnh Phúc, tỉnh Phú Thọ

Fanpage: https://www.facebook.com/ctbenhvienquoctevinhphuc

Thời gian làm việc: Thứ Hai – Chủ Nhật: 24/24